28.09.2006 tarihli ve 26303 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2006/10895 sayılı Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Gümrük Birliğinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karar kapsamında, basitleştirilmiş usulde düzenlenen A.TR Dolaşım Belgelerinin 8 numaralı “Gözlemler” hanesinde yer alan Almanca ibarenin, Kararda belirtilen “Vereenvoudigde regeling” yerine “Vereenvoudigde Procedure” olarak düzenlenmesine ilişkin değerlendirmelere yer verilmiştir.
2006/10895 sayılı Kararın 22 nci maddesinin birinci fıkrasında, onaylanmış ihracatçılar tarafından basitleştirilmiş usul kapsamında düzenlenen A.TR Dolaşım Belgelerinin 8 numaralı hanesine yazılması gereken ibareler farklı dillere göre belirlenmiştir. Almanca düzenlenen belgelerde kullanılacak ifade “Vereenvoudigde regeling” olarak öngörülmüştür.
Aynı Kararın 28 inci maddesinin birinci fıkrasında ise;
“A.TR Dolaşım Belgelerindeki beyanlar ile ürünlerin ithalat işlemlerini yerine getirmek amacıyla gümrük idarelerine ibraz edilen belgelerdeki ifadeler arasında küçük farklılıkların bulunması, belgenin gümrüğe sunulan ürünlere tekabül ettiğinin kesinlikle ortaya konması kaydıyla, söz konusu dolaşım belgelerinin geçerliliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.”
hükmüne yer verilmiştir.
Kararın 22 nci maddesinde Almanca ibare olarak “Vereenvoudigde regeling” öngörülmüş olmakla birlikte, uygulamada bazı onaylanmış ihracatçılar tarafından bu ibare yerine “Vereenvoudigde Procedure” ifadesinin kullanıldığı görülmektedir.
Her iki ibare de Türkçeye “Basitleştirilmiş usul/prosedür” şeklinde çevrilebilmekte olup, belgenin basitleştirilmiş usul kapsamında düzenlendiğini açıkça ifade etmektedir. Bu nedenle, kullanılan ibaredeki farklılık belgenin hukuki niteliğini veya tabi olduğu usulü değiştiren bir mahiyet taşımamaktadır.
Söz konusu farklılık;
- eşyanın serbest dolaşım statüsünü,
- belgenin düzenlendiği usulü,
- belgeyi düzenleyen onaylanmış ihracatçının yetkisini veya
- belgenin eşya ile bağlantısını
etkilemeyen, yalnızca terminolojik ve şekli nitelikte bir farklılık olarak değerlendirilmektedir.
Nitekim 2006/10895 sayılı Kararın 28 inci maddesinde, belge ile eşya arasındaki ilişkinin kesin olarak ortaya konulabilmesi şartıyla, A.TR Dolaşım Belgelerinde yer alan ifadelerdeki küçük farklılıkların belgenin geçerliliğini kendiliğinden ortadan kaldırmayacağı hükme bağlanmıştır.
Bu çerçevede, “Vereenvoudigde regeling” yerine aynı anlamı taşıyan “Vereenvoudigde Procedure” ibaresinin kullanılması, tek başına A.TR Dolaşım Belgesinin geçersiz kabul edilmesini gerektiren bir eksiklik olarak değerlendirilmemektedir.
Bununla birlikte, uygulamada bazı gümrük idarelerince söz konusu ibare farklılığı nedeniyle A.TR Dolaşım Belgelerinin kabul edilmediği, ithalat vergilerinin teminata bağlandığı ve belgelerin sonradan kontrole tabi tutulduğu görülmektedir.
Söz konusu uygulama;
- ithalat işlemlerinin gereksiz yere uzamasına,
- eşyanın liman veya antrepolarda beklemesine,
- ardiye, demuraj ve benzeri ilave maliyetlerin oluşmasına ve
- aynı nitelikteki belgeler bakımından farklı gümrük idarelerinde farklı uygulamaların ortaya çıkmasına
neden olarak uygulama birliğinin sağlanması bakımından tereddütlere yol açmaktadır.
Uygulamada yeknesaklığın sağlanması, ithalat işlemlerinin gereksiz yere gecikmesinin ve buna bağlı mağduriyetlerin önlenmesi amacıyla, aynı anlamı taşıyan ifade farklılıkları nedeniyle basitleştirilmiş usulde düzenlenen A.TR Dolaşım Belgelerinin geçersiz kabul edilmemesi ve söz konusu belgelerin değerlendirilmesinde 2006/10895 sayılı Kararın 28’inci maddesinde düzenlenen “Önemsiz farklılıklar ve şekli hatalar” hükmünün dikkate alınması hususunda ilgili gümrük idarelerinin talimatlandırılması hususunu takdir ve tensiplerinize arz ederiz.
Bilgilerinize sunarız .
