14.09.2026 tarihli ve 33118 sayılı Resmî Gazete’de, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği yayımlanmıştır.
Yönetmelik ile gıdalarda kullanılan veya kullanılması amaçlanan aroma vericiler, aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri ve bunların üretiminde kullanılan kaynak materyallere ilişkin kullanım koşulları, değerlendirme ve izin süreçleri ile etiketleme esasları yeniden düzenlenmiştir.
Yönetmelik;
- Gıdalarda kullanılan veya kullanılması amaçlanan aroma vericileri,
- Aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenlerini,
- Aroma verici ve/veya aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenlerini içeren gıdaları,
- Aroma vericilerin ve/veya aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenlerinin kaynak materyallerini,
- Tütsü aroma vericilerinin üretim koşullarını
kapsamaktadır.
Sadece tatlı, ekşi veya tuzlu tada sahip maddeler, işlenmemiş gıdalar ile belirli şartlarda tüketildiği haliyle kullanılan bileşik olmayan gıdalar ve karışımları ise Yönetmeliğin kapsamı dışında tutulmuştur.
Yönetmelik kapsamında gıdalarda yalnızca, mevcut bilimsel kanıtlar temelinde tüketici sağlığı açısından güvenilirlik riski oluşturmayan ve tüketiciyi yanıltmayan aroma vericiler ile aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenlerinin kullanılması esastır.
Yönetmelik hükümlerine uygun olmayan aroma vericiler veya bunları içeren gıdalar piyasaya arz edilemeyecektir.
Ayrıca domuz ve böcek kaynaklı aroma vericiler, aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri ve bunların üretiminde kullanılan kaynak materyallerin gıdalarda kullanılması yasaklanmıştır.
Yönetmelik kapsamındaki ürünlerin perakende gıda işletmelerinde tüketiciyi yanıltıcı şekilde kullanılması ve herhangi bir alkollü içki adı veya kategori adıyla piyasaya arz edilmesi de yasaklanmıştır.
Bazı aroma vericiler ve kaynak materyallerin kullanımına özel sınırlamalar getirilmiştir. EK-3 Bölüm A’da listelenen maddelerin belirtilen formlarıyla gıdalara ilave edilmesine izin verilmezken, EK-3 Bölüm B’de bazı maddelerin belirli gıdalarda bulunabilecek en yüksek miktarları düzenlenmiştir.
EK-4 Bölüm A’da yer alan kaynak materyaller aroma vericilerin üretiminde kullanılamaz. EK-4 Bölüm B’de yer alan kaynak materyallerden üretilen aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri ise yalnızca belirtilen koşullar altında kullanılabilecektir.
Bununla birlikte; gıdadan elde edilen belirli aroma verici preparatlar, şartları sağlayan gıdadan elde edilen ısıl işlem aroma vericileri, gıdadan elde edilen aroma öncülleri ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri, Yönetmelik kapsamında ayrıca değerlendirme ve onay gerektirmeksizin kullanılabilecektir.
Aşağıdaki aroma vericiler ve kaynak materyallerin gıdalarda kullanılabilmesi Bakanlığın değerlendirmesi ve iznine tabi olacaktır:
- Aroma verici maddeler,
- Belirli kaynak materyallerden elde edilen aroma verici preparatlar,
- Belirlenen şartları karşılamayan ısıl işlem aroma vericileri,
- Belirli aroma öncülleri,
- Diğer aroma vericiler,
- Gıda dışındaki kaynak materyaller.
İzin verilen aroma vericiler ve kaynak materyaller EK-1’de yer alan listelerde gösterilecek ve yalnızca bu listelerde yer alan ürünler, Yönetmelikte belirtilen kullanım koşulları altında piyasaya arz edilebilecek ve gıdalarda kullanılabilecektir.
Aroma vericilerin EK-1’e dahil edilmesine ilişkin izin prosedürü, Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri, Gıda Enzimleri ve Gıda Aroma Vericilerine İlişkin Ortak İzin Prosedürü Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre yürütülecektir.
Risk değerlendirmesi devam eden aroma verici maddeler, değerlendirme tamamlanarak EK-1 Bölüm A, Tablo 1’e değerlendirilmiş aroma verici madde olarak ekleninceye veya listeden çıkarılıncaya kadar piyasaya arz edilebilecek ve gıdalarda kullanılabilecektir.
Değerlendirmesi tamamlanan aroma verici maddeler için EK-1’de dipnot bulunmazken, değerlendirmesi devam eden maddeler için ilgili dipnotlar kullanılacaktır.
Son tüketiciye sunulmayacak aroma vericilerin ambalaj veya kaplarında, kolayca görülebilir, açıkça okunabilir ve silinmez şekilde;
- “Aroma verici” ibaresi veya daha özel ürün tanımı,
- “Gıdada kullanım içindir” veya “Gıdada kullanımı sınırlıdır” ibaresi,
- Gerekli özel depolama, muhafaza ve kullanım koşulları,
- Parti işareti veya numarası,
- Ürün bileşiminde bulunan aroma vericilerin ve diğer maddelerin ağırlıkça azalan sıraya göre listesi,
- Üretici, ambalajlayıcı, ithalatçı veya dağıtıcının adı/unvanı ve adresi,
- Kullanım miktarı sınırlandırılmış bileşenlere ilişkin gerekli bilgiler,
- Net miktar,
- Tavsiye edilen tüketim tarihi veya son tüketim tarihi,
- Gerekli hallerde alerjen bileşenlere ilişkin bilgiler
yer alacaktır.
Belirli bilgilerin “Perakende satış için değildir” ibaresinin bulunması şartıyla sevkiyata eşlik eden veya sevkiyat öncesinde alıcıya ulaştırılan belgelerde verilmesine de izin verilmiştir. Tankerlerle temin edilen aroma vericiler bakımından ise gerekli bilgilerin sevkiyat belgelerinde bulunması yeterli olacaktır.
Son tüketiciye sunulacak ürünlerde ise ilgili gıda etiketleme mevzuatının yanı sıra, gerekli durumlarda “Gıdada kullanım içindir” veya “Gıdada kullanımı sınırlıdır” ibaresine yer verilmesi gerekmektedir.
Aroma vericilerin etiketlenmesinde “doğal”, “doğal aroma verici madde/maddeler” ve “doğal aroma verici” ifadelerinin kullanılabilmesi için belirli şartlar getirilmiştir.
Özellikle bir gıda, gıda grubu veya bitkisel ya da hayvansal aroma verici kaynakla birlikte “doğal” ibaresinin kullanılabilmesi için, aroma vericiyi oluşturan bileşenlerin tamamının veya ağırlıkça en az %95’inin referans gösterilen kaynaktan elde edilmiş olması gerekmektedir.
FL 16.133 numaralı aroma verici madde ve bu maddeyi içeren aroma vericiler için ambalaj veya kaplar üzerinde, fotodönüşümünü önlemek amacıyla ışıktan korunmasına ilişkin özel uyarıların bulunması zorunlu hale getirilmiştir.
Yönetmelik kapsamında kullanımına izin verilen ve değerlendirmesi devam eden aroma verici maddelerin kullanıcı veya üreticileri, Bakanlığın talebi halinde gıdaya eklenen aroma verici madde miktarına ilişkin bilgileri 12 aylık süre içerisinde Bakanlığa bildirmekle yükümlü olacaktır.
Ayrıca üretim metotlarında veya başlangıç materyallerinde risk değerlendirmesini etkileyebilecek önemli değişikliklerin meydana gelmesi halinde gerekli belgelerin Bakanlığa sunulması ve güvenilirlik değerlendirmelerini etkileyebilecek yeni bilimsel veya teknik bilgiler edinildiğinde Bakanlığın derhal bilgilendirilmesi gerekmektedir.
Geçiş hükümleri kapsamında belirli aroma verici maddeler bakımından 31.12.2026 tarihi itibarıyla piyasaya arz ve gıda üretiminde kullanım yasağı uygulanacaktır.
Bu kapsamda;
FL 04.029, FL 05.100, FL 05.175, FL 05.222, FL 15.029, FL 15.030, FL 15.060, FL 15.119, FL 15.130 ve FL 15.131 numaralı aroma verici maddeler, 31.12.2026 tarihinden itibaren piyasaya arz edilemeyecek ve gıdaların üretiminde kullanılamayacaktır.
Ayrıca söz konusu aroma verici maddeleri veya bunlardan herhangi birini içeren gıdaların 31.12.2026 tarihinden itibaren ithalatına izin verilmeyecektir.
Bununla birlikte, 31.12.2026 tarihinden önce piyasaya arz edilmiş olan söz konusu maddeleri içeren gıdalar, raf ömrü süresince piyasada bulunabilecektir.
Ayrıca FL 05.062 ve FL 05.099 numaralı aroma verici maddeler, 31.12.2026 tarihinden itibaren yalnızca Yönetmeliğin EK-1 Bölüm A, Tablo 1’inde belirtilen gıda kategorilerinde kullanılabilecektir. Bu maddeleri içeren ve Yönetmeliğin yayım tarihinden önce piyasaya arz edilmiş gıdalar ise raf ömrü süresince piyasada bulunabilecektir.
Yönetmelik kapsamında faaliyet gösteren gıda işletmecilerinin 31.12.2026 tarihine kadar Yönetmelik hükümlerine uyum sağlamaları gerekmektedir.
Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce faaliyet gösteren işletmeler tarafından 31.12.2026 tarihinden önce piyasaya arz edilen ürünler ve bu ürünleri içeren gıdalar, raf ömrü sonuna kadar piyasada bulunabilecektir.
İşletmeler, Yönetmeliğe uyum sağlayıncaya kadar yürürlükten kaldırılan önceki Yönetmelik hükümlerine uymaya devam edecektir.
29.12.2011 tarihli ve 28157 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yönetmelik 14.09.2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütmektedir.
Bilgilerinize sunarız .
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/09/20260914-1.htm
