05.09.2024 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanan 2025-2027 tarihlerindeki OVP’de Dünya ve Türkiye ekonomisine ilişkin beklentiler öngörüler bazında oluşturulan hedefler ile bu hedeflere ulaştıracak çalışmaların planlaması belirlenmiştir.
Bu kapsamda Programda 2024 yılı dış ticaret tutarlarına ilişkin gerçekleşme tahmini ile 2025-2026 ve 2027 yıllarına ait planlanan tutarlar da açıklanmış olup aşağıdaki tabloda belirtilmiştir.
| Dış Ticaret | 2024 (GT) | 2025 (P) | 2026 (P) | 2027 (P) |
| İhracat (fob milyar dolar) | 264,00 | 279,60 | 296,10 | 319,60 |
| İthalat (cif milyar dolar) | 345,00 | 369,00 | 390,60 | 417,50 |
| Dış Ticaret Dengesi | 81,00 | 89,40 | 94,60 | 97,90 |
| İthalatın İhracatı Karşılama Oranı (%) | 76 | 75 | 75 | 76 |
Yukarıdaki tabloya bakıldığında, hem ihracatın hem de ithalatın 2027 yılına kadar belirgin bir artış olacağı gözlemlenmektedir. Bu durumda 2027 yılına gelindiğinde; 319,60 milyar dolar ihracat ve 417,50 milyar dolar ithalat gerçekleşeceği böylece toplam dış ticaret hacminin 737,10 milyar dolara ulaşacağı planlanmaktadır.
Yıllar itibariyle bakıldığında ülkemizin dış ticaret hacmi büyüme göstermiştir ve programa göre büyümesi de planlanmaktadır. Ancak dış ticaret hacmi büyürken ithalatın ihracatı karşılama oranı yani dış ticaret açığı genel olarak aynı seviyelerde kalmaktadır.
Dış ticaret verilerinde en önemli sonucun; dış ticaret açığının azaldığının veya fazla verildiğinin görülmesi olduğunu düşünüyorum. Ülkemizde 1924 – 1928 ve 1929 yıllarında ithalatın ihracatı karşılama oranları % 90’lara kadar çıkmış olsa da hiçbir zaman % 100’ün üzerine çıkamamıştır. Ülkemiz dış ticaret açığı veren bir ülke olarak öncelikle bizim için dış ticaret açığının azalması birinci hedef, ikinci hedef açığın kapatılması ve daha sonra ise dış ticaret fazlasının verilmesi olmalıdır. Bunun için de ithalatın azaltılması ve ihracatın arttırılması gerekir. Açığın azaltılması için ithalatın azaltılmasına yönelik çalışmalarla birlikte özellikle ithal edilen ürünler olmak üzere katma değeri yüksek üretimin arttırılması büyük önem arz etmektedir.
Kaynak:
- 2025-2027 Orta Vadeli Program
- TUİK
